Odpowiadając na wystąpienie Zarządu Krajowej Rady Izb Rolniczych w sprawie zwiększenia funkcjonalności wyszukiwarki środków ochrony roślin resort rolnictwa przedstawił pismem z 15 grudnia 2025 r. następujące informacje:

Integrowana ochrona roślin

Integrowana ochrona roślin jest sposobem ochrony roślin, który obowiązuje w Unii Europejskiej, w tym w Polsce, od 2014 r., na podstawie art. 55 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady 1107/2009/WE1 oraz art. 14 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/128/WE2 i załącznika III do tej dyrektywy.

W przepisach krajowych obowiązek stosowania środków ochrony roślin z uwzględnieniem integrowanej ochrony roślin został zapisany w ustawie o środkach ochrony roślin.

Integrowana ochrona roślin polega na wykorzystaniu wszystkich dostępnych metod ochrony roślin przed organizmami szkodliwymi w sposób minimalizujący zagrożenie dla zdrowia ludzi, zwierząt oraz dla środowiska. Integrowana ochrona roślin daje też pierwszeństwo metodom niechemicznym. Chemiczne środki ochrony powinny być stosowane w przypadku gdy inne dostępne metody okażą się nieskuteczne.

W integrowanej ochronie roślin mogą być stosowane wszystkie środki ochrony roślin zarejestrowane w Polsce. Przy czym należy zwrócić szczególną uwagę na ich prawidłowe stosowanie, zgodnie z przepisami o środkach ochrony roślin oraz wymaganiami określonymi w etykiecie danego środka ochrony roślin.

W załączniku III do dyrektywy 2009/128/WE zostały określone następujące zasady integrowanej ochrony roślin:

1) Zapobieganie występowaniu organizmów szkodliwych lub minimalizowanie ich negatywnego wpływu na rośliny uprawne należy osiągać lub wspierać między innymi przez:

 płodozmian,

 stosowanie właściwych technik uprawy,

 w odpowiednich przypadkach stosowanie odmian odpornych/tolerancyjnych i materiału siewnego wysokiej jakości kategorii kwalifikowany lub standard,

 stosowanie zrównoważonego nawożenia, wapnowania i nawadniania/odwadniania,

 stosowanie środków higieny (np. regularne czyszczenie maszyn i sprzętu), by zapobiec rozprzestrzenianiu się organizmów szkodliwych,

 ochrona i stwarzanie warunków dla występowania ważnych organizmów pożytecznych,

2) Monitoring występowania organizmów szkodliwych przy zastosowaniu odpowiednich metod i narzędzi.

3) Stosowanie progów szkodliwości w oparciu o dane z monitoringu, w celu podjęcia decyzji o zabiegach ochrony roślin.

4) Stosowanie w pierwszej kolejności niechemicznych metody regulacji występowania agrofagów. Metody chemiczne stosować jeżeli metody niechemiczne nie zapewniają zadowalającej ochrony upraw przed organizmami szkodliwymi.

5) Stosowanie selektywnych środków ochrony roślin, powodujących jak najmniej skutków ubocznych dla zdrowia ludzi, dla organizmów niebędących celem zwalczania i dla środowiska.

6) Ograniczenie stosowania środków ochrony roślin do niezbędnego poziomu, np. poprzez zredukowanie dawek, ograniczenie ilości wykonywanych zabiegów lub stosowanie dawek dzielonych.

7) Ograniczenie ryzyka powstawania odporności patogenów na środki ochrony roślin, np. przez stosowanie pestycydów o różnych mechanizmach działania.

8) Ocena i ewidencja efektów zastosowanych metod ochrony roślin.

System integrowanej produkcji roślin (IP)

Ograniczony wybór środków ochrony roślin mają rolnicy, którzy zdecydowali się na produkcję roślin w systemie integrowanej produkcji roślin (IP) – systemie, który w odróżnieniu od integrowanej ochrony roślin jest odrębnym systemem jakości w produkcji żywności.

System IP określa dodatkowe wymagania dotyczące metod produkcji roślin przyjaznej dla ludzi zwierząt i środowiska określonych w metodykach IP opracowanych dla poszczególnych gatunków. Jednym z najważniejszych kryteriów odróżniających system IP od produkcji konwencjonalnej (której elementem jest integrowana ochrona roślin) jest stosowanie wyłącznie środków ochrony roślin stwarzających mniejsze zagrożenie dla człowieka, innych organizmów żywych i środowiska. Pozwala to na produkcję żywności spełniającej wyższe wymagania jakościowe, m.in. w zakresie pozostałości środków ochrony roślin i zawartości metali ciężkich.

Decydujący się na stosowanie bardziej restrykcyjnych wymagań rolnicy otrzymują certyfikat potwierdzający, że rośliny zostały wyprodukowane zgodnie z wymaganiami IP, oraz mogą uzyskać płatności w ramach ekoschematu Integrowana Produkcja Roślin.

Wykazy środków ochrony roślin do integrowanej produkcji są opracowywane i aktualizowane przez instytuty badawcze i udostępniane na stronie internetowej Platformy Sygnalizacji Agrofagów, pod adresem:

https://www.agrofagi.com.pl/143,wykaz-srodkow-ochrony-roslin-dla-integrowanej-produkcji

Wybór środków z listy rozwijanej

Możliwość wyboru „rodzaj środka” z listy rozwijanej został już wprowadzony, ale należy mieć na uwadze, że wyszukiwarka środków ochrony roślin tworzy listy rozwijane z dostępnych zbiorów, czego wynikiem jest powielenie określenia rodzaju środka w zależności od połączonych jego funkcji – przykład poniżej.

Dlatego wybór powinien być wielokrotny do danego rodzaju np.

Możliwość wyszukiwania środków do zabiegów agrolotniczych

Rozbudowa wyszukiwarki środków ochrony roślin o możliwość wyszukiwania środków ochrony roślin po metodzie stosowania np. agrolotniczo, została zaplanowana na pierwszy kwartał 2026 roku.