Zarząd Krajowej Rady Izb Rolniczych, realizując wniosek zgłoszony podczas XII posiedzenia KRIR VII kadencji, zwrócił się 4 maja 2026 do Ministra Finansów i Gospodarki w sprawie zmiany przepisów dotyczących planowania i zagospodarowania przestrzennego, w celu zapewnienia izbom rolniczym realnego udziału w procedurach planistycznych na poziomie gmin. Pismo zostało także przesłane do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi.

Obecnie obowiązujące przepisy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie przewidują udziału izb rolniczych w katalogu organów opiniujących projekty aktów planistycznych, w tym planów ogólnych. Jednocześnie ustawa o izbach rolniczych przyznaje izbom kompetencje do opiniowania spraw dotyczących rolnictwa oraz reprezentowania interesów producentów rolnych.

W praktyce prowadzi to do istotnej rozbieżności. Organy gmin, powołując się na ukształtowaną linię orzeczniczą sądów administracyjnych, w tym Naczelnego Sądu Administracyjnego, odmawiają przekazywania projektów dokumentów planistycznych wojewódzkim izbom rolniczym do zaopiniowania, uznając brak takiego obowiązku w przepisach szczególnych.

W konsekwencji izby rolnicze jako ustawowy samorząd zawodowy rolników, zostają faktycznie pozbawione możliwości wpływu na kształtowanie polityki przestrzennej gmin w zakresie dotyczącym gruntów rolnych, ich ochrony oraz kierunków rozwoju obszarów wiejskich.

Dlatego wnioskujemy o wprowadzenie zmiany, która zobowiąże gminy do przekazywania izbom rolniczym projektów planów do zaopiniowania, co pozwoli na lepsze uwzględnienie interesów rolników oraz wzmocni ochronę gruntów rolnych w procesach planistycznych.